Upadłość firmy a odprawa: prawa pracownika, terminy wypłat i kluczowe zasady
O czym jest artykuł?
W sytuacji, gdy firma ogłasza upadłość, pracownicy często stoją przed pytaniem nie tylko o swoją przyszłość zawodową, ale także o to, czy i kiedy otrzymają odprawę, jakie mają prawa, i jakie terminy obowiązują przy wypłacie świadczeń. W tekście znajdziesz praktyczne omówienie zasad, jakie obowiązują w polskim systemie prawnym, jak wygląda proces wypłaty odprawy w kontekście bankructwa, oraz co zrobić, jeśli firma zwleka z wypłatą należności lub jej nie wypłaca.
Spis treści
- Upadłość firmy – co to oznacza dla pracownika?
- Kodeks pracy a odprawy – podstawowe zasady
- Odprawa przy upadłości – kiedy i komu przysługuje
- Wysokość odprawy – jak ją obliczyć?
- Terminy wypłat – kiedy powinieneś otrzymać odprawę
- Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP)
- Co zrobić, gdy firma nie wypłaca odprawy?
- Wyłączenia i wyjątki – kiedy odprawa nie przysługuje
- Najczęstsze mity o odprawach przy upadłości
- Podsumowanie: Twoje prawa i kolejne kroki
Upadłość firmy – co to oznacza dla pracownika?

Upadłość przedsiębiorstwa to formalny proces prawny, w wyniku którego firma może zostać zlikwidowana lub restrukturyzowana, gdy nie jest w stanie spłacić swoich zobowiązań. Dla pracownika oznacza to zagrożenie utraty zatrudnienia, ale także szereg uprawnień związanych z prawem pracy i obowiązującymi przepisami. upadlosc.sanok.pl
Ogłoszenie upadłości powoduje też m.in. wygaśnięcie części ochron pracowniczych, które obowiązywały przed formalnym otwarciem postępowania upadłościowego. ESYNDYK
Kodeks pracy a odprawy – podstawowe zasady
Zgodnie z przepisami Kodeksu pracy, odprawa przysługuje pracownikowi w określonych sytuacjach, m.in. w przypadku rozwiązania umowy o pracę z przyczyn dotyczących zakładu pracy, co obejmuje również ogłoszenie upadłości. Radca Krzysztof Olechno
Przepisy doprecyzowują m.in. przypadki, kiedy pracodawca lub syndyk ma obowiązek wypłaty odprawy, np. przy zwolnieniach grupowych, które często towarzyszą upadłości. Radca Krzysztof Olechno
Odprawa przy upadłości – kiedy i komu przysługuje
Prawo do odprawy przy upadłości mają pracownicy zatrudnieni na umowę o pracę, których stosunek pracy został rozwiązany z przyczyn niezależnych od nich samych (czyli z przyczyn organizacyjnych, ekonomicznych lub dotyczących zakładu pracy). upadlosc.sanok.pl
Odprawa nie przysługuje osobom zatrudnionym na umowach cywilnoprawnych (np. zlecenie, dzieło), które nie są ujęte w Kodeksie pracy. upadlosc.sanok.pl
Wysokość odprawy – jak ją obliczyć?
Wysokość odprawy jest uzależniona od kilku kluczowych czynników:
- okres zatrudnienia u danego pracodawcy,
- średnie wynagrodzenie pracownika,
- wskazane w prawie maksima (np. 15-krotność minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w danym roku). randstad.pl+1
Przykładowo, zgodnie z obowiązującymi zasadami, odprawa może odpowiadać miesięcznemu lub wielomiesięcznemu wynagrodzeniu, zależnie od stażu pracy i warunków. randstad.pl
Terminy wypłat – kiedy powinieneś otrzymać odprawę
Prawo pracy wskazuje, że odprawa powinna zostać wypłacona w ustalonym terminie po rozwiązaniu umowy o pracę, często do 14 dni od jej rozwiązania – o ile przepisy wewnętrzne firmy bądź układ zbiorowy nie stanowią inaczej. upadlosc.sanok.pl
W praktyce termin ten może być krótszy lub dłuższy, jeśli strony uzgodnią inaczej, ale są granice, których pracodawca nie może przekroczyć bez zgody pracownika. upadlosc.sanok.pl
Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP)
Jeśli syndyk lub pracodawca nie ma środków na wypłatę odpraw, pracownik może zgłosić swoje roszczenia do Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP). Ten państwowy fundusz pokrywa m.in. należne wynagrodzenia, odprawy i odszkodowania w przypadku upadłości pracodawcy. upadlosc123.pl
Procedura zgłaszania roszczenia do FGŚP odbywa się przez sąd upadłościowy lub syndyka, i powinna być wykonana w określonym terminie po upadłości. upadlosc123.pl
Co zrobić, gdy firma nie wypłaca odprawy?
Jeśli syndyk lub pracodawca zalega z wypłatą odprawy, pracownik ma kilka opcji:
- zgłoszenie roszczenia w sądzie pracy,
- wezwanie syndyka do wypłaty należności,
- zgłoszenie do Inspekcji Pracy lub skorzystanie z pomocy prawnej. upadlosc.sanok.pl
Warto pamiętać, że pracownik nie zawsze musi czekać bezczynnie – terminy i sankcje za opóźnienia są częścią przepisów prawa pracy. upadlosc.sanok.pl
Wyłączenia i wyjątki – kiedy odprawa nie przysługuje

Istnieją sytuacje, w których pracownik nie ma prawa do odprawy, np.:
- gdy firma zatrudnia mniej niż 20 pracowników i nie zachodzą warunki zwolnień grupowych,
- gdy pracownik sam zrezygnował z pracy bez ważnej przyczyny,
- gdy umowa nie jest umową o pracę. randstad.pl
Rozwiązanie umowy innymi kanałami (np. dyscyplinarnie) może także wykluczyć prawo do odprawy, chyba że umowa lub układy zbiorowe stanowią inaczej. randstad.pl
Najczęstsze mity o odprawach przy upadłości
Mity vs. rzeczywistość:
- „Przy upadłości odprawa się nie należy” – nieprawda, prawo przewiduje odprawy także w upadłości, jeśli spełnione są warunki. Radca Krzysztof Olechno
- „Środki zawsze są wypłacone przed innymi wierzycielami” – odprawy są uprzywilejowane, ale mogą być pokryte z FGŚP, jeśli brak środków. upadlosc123.pl
- „Odprawę dostaje każdy pracownik” – tylko zatrudnieni na umowę o pracę i spełniający warunki. Radca Krzysztof Olechno
Podsumowanie: Twoje prawa i kolejne kroki
Upadłość firmy to trudna sytuacja – zarówno emocjonalnie, jak i organizacyjnie – ale polskie prawo pracy przewiduje konkretne mechanizmy ochrony pracowników, w tym prawo do odprawy oraz narzędzia wymuszające ich wypłatę. Kluczowe jest, aby znać swoje prawa i czynnie dochodzić należnych świadczeń, korzystając z FGŚP oraz środków prawnych, jeśli zajdzie taka potrzeba. upadlosc123.pl
Dodaj komentarz