Zatrudnianie studentów – dlaczego to najtańsza opcja na wsparcie w firmie?

Rosnące koszty pracy sprawiają, że przedsiębiorcy coraz dokładniej analizują nie tylko wysokość wynagrodzenia, lecz także całkowity koszt zatrudnienia. W 2026 roku szczególne znaczenie ma zatrudnianie studentów na podstawie umowy zlecenia. W określonych warunkach przedsiębiorca może bowiem uniknąć obowiązku opłacania za taką osobę składek na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne.

Nie oznacza to jednak, że student może pracować za dowolną stawkę albo że każda forma współpracy będzie równie korzystna. Kluczowe znaczenie mają wiek, rzeczywisty status studenta, rodzaj umowy oraz charakter wykonywanych obowiązków.

Czytaj więcej…

• dlaczego student na umowie zlecenia może być tańszy dla firmy niż pracownik etatowy,
• ile wynosi minimalna stawka godzinowa w 2026 roku,
• kiedy przedsiębiorca nie płaci składek ZUS za studenta,
• jak działa ulga dla młodych do 26. roku życia,
• na jakie pułapki trzeba uważać przy zatrudnianiu studentów,
• kiedy student traci preferencyjne zasady ubezpieczeniowe.

Spis treści

• Student na zleceniu – skąd wynika niższy koszt zatrudnienia?
• Ile kosztuje zatrudnienie studenta w 2026 roku?
• Status studenta jest ważniejszy niż sama legitymacja
• Ulga dla młodych – dodatkowa korzyść podatkowa
• Nie każdy student będzie tani dla przedsiębiorcy
• Jakie obowiązki ma firma zatrudniająca studenta?
• Czy zatrudnienie studenta rzeczywiście się opłaca?

Student na zleceniu – skąd wynika niższy koszt zatrudnienia?

Największa różnica pojawia się wtedy, gdy firma zawiera umowę zlecenia ze studentem, który nie ukończył 26 lat. Zgodnie z zasadami ubezpieczeń społecznych taki zleceniobiorca co do zasady nie podlega ubezpieczeniom społecznym z tytułu umowy zlecenia. Nie ma również obowiązku opłacania za niego składki zdrowotnej. ZUS potwierdza, że zwolnienie dotyczy uczniów oraz studentów, którzy nie ukończyli 26. roku życia.

W praktyce oznacza to, że przedsiębiorca może przeznaczyć na wynagrodzenie studenta kwotę znacznie bliższą temu, co stanowi jego rzeczywisty koszt. Przy klasycznej umowie o pracę sytuacja wygląda inaczej, ponieważ wiek i status studenta nie zwalniają pracodawcy z obowiązku opłacania składek.

Najważniejsze elementy to:

• umowa zlecenia zamiast umowy o pracę,
• status studenta,
• wiek poniżej 26 lat,
• prawidłowe potwierdzenie statusu,
• brak szczególnych okoliczności powodujących obowiązek ubezpieczeń.

To właśnie połączenie tych warunków sprawia, że zatrudnienie studenta może być dla firmy rozwiązaniem o niższym koszcie niż zatrudnienie osoby na etacie.

Ile kosztuje zatrudnienie studenta w 2026 roku?

Od 1 stycznia 2026 roku minimalna stawka godzinowa dla określonych umów cywilnoprawnych wynosi 31,40 zł brutto za godzinę. Jednocześnie minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4806 zł miesięcznie.

W przypadku studenta poniżej 26. roku życia wykonującego zlecenie spełniające warunki zwolnienia z ubezpieczeń przedsiębiorca nie dolicza składek ZUS, które normalnie wiązałyby się z zatrudnieniem osoby podlegającej ubezpieczeniom.

Przykładowo, przy 80 godzinach pracy w miesiącu minimalne wynagrodzenie wynikające ze stawki godzinowej wynosi 2512 zł brutto. W przypadku studenta spełniającego warunki zwolnienia z ZUS kwota ta może jednocześnie stanowić zasadniczy koszt wynagrodzenia po stronie przedsiębiorcy, choć ostateczne rozliczenie zależy od konkretnej umowy i sytuacji podatkowej.

Trzeba jednak pamiętać, że 31,40 zł nie jest kwotą „netto do ręki” w każdym przypadku. Minimalna stawka godzinowa jest kwotą podlegającą zasadom podatkowym i ubezpieczeniowym właściwym dla konkretnego zleceniobiorcy.

Status studenta jest ważniejszy niż sama legitymacja

Dla przedsiębiorcy jednym z najważniejszych elementów przed podpisaniem umowy jest potwierdzenie, że osoba rzeczywiście ma status studenta. Sam fakt, że kandydat jest młody albo ma mniej niż 26 lat, nie wystarczy.

ZUS wskazuje, że status studenta w kontekście ubezpieczeń ma konkretne znaczenie. Preferencje obowiązują od momentu uzyskania statusu studenta i mogą zakończyć się m.in. w związku z ukończeniem studiów lub skreśleniem z listy studentów. Szczególną uwagę należy zwrócić na moment obrony licencjatu. Między ukończeniem jednego poziomu studiów a rozpoczęciem kolejnego może wystąpić okres, w którym dana osoba nie ma już statusu studenta.

To jeden z najczęstszych obszarów ryzyka dla przedsiębiorców i biur rachunkowych.

W praktyce warto zweryfikować:

• wiek zleceniobiorcy,
• aktualny status studenta,
• datę rozpoczęcia i zakończenia studiów,
• ewentualną obronę pracy dyplomowej,
• czy student nie jest jednocześnie pracownikiem firmy,
• czy zlecenie nie jest wykonywane na rzecz własnego pracodawcy.

Ulga dla młodych – dodatkowa korzyść podatkowa

Drugim istotnym elementem jest tzw. ulga dla młodych. Dotyczy ona osób, które nie ukończyły 26. roku życia i uzyskują przychody z określonych źródeł, w tym z umowy zlecenia zawartej z przedsiębiorcą. Przychody objęte ulgą są zwolnione z PIT do wysokości 85 528 zł rocznie.

Limit 85 528 zł jest wspólnym limitem dla określonych „zerowych” ulg, m.in. ulgi dla młodych, ulgi na powrót oraz ulgi dla rodzin 4+. Po przekroczeniu limitu nadwyżka nie korzysta już ze zwolnienia.

Dla przedsiębiorcy oznacza to prostsze rozliczenie wynagrodzenia w sytuacji, w której student spełnia warunki zarówno do zwolnienia z ubezpieczeń, jak i do ulgi podatkowej. Nie należy jednak utożsamiać tych dwóch preferencji. Zwolnienie z ZUS i ulga dla młodych to dwa odrębne mechanizmy.

Warto też pamiętać, że ulga dla młodych nie obejmuje przychodów z działalności gospodarczej.

Nie każdy student będzie tani dla przedsiębiorcy

Hasło „student bez ZUS” jest dużym uproszczeniem. Preferencyjne zasady mają konkretne granice. Przykładem jest student, który jednocześnie pracuje na etacie u tego samego przedsiębiorcy. W określonych przypadkach umowa zlecenia może zostać uwzględniona przy ustalaniu podstawy wymiaru składek. Podobnie może być wtedy, gdy zlecenie jest wykonywane na rzecz własnego pracodawcy.

Ryzyko pojawia się również przy utracie statusu studenta. ZUS zwraca uwagę na tzw. „okienko” pomiędzy studiami pierwszego i drugiego stopnia. Po obronie licencjatu osoba może czasowo nie być studentem, nawet jeżeli zachowuje określone prawa studenta.

Dlatego przedsiębiorca nie powinien opierać się wyłącznie na deklaracji kandydata. Z punktu widzenia rozliczeń ważna jest aktualna sytuacja ubezpieczeniowa.

Jakie obowiązki ma firma zatrudniająca studenta?

Niższy koszt składek nie oznacza braku obowiązków po stronie przedsiębiorcy. Firma nadal musi prawidłowo zawrzeć umowę, ustalić wynagrodzenie, prowadzić ewidencję godzin, stosować minimalną stawkę godzinową tam, gdzie ma ona zastosowanie, oraz prawidłowo rozliczyć wypłatę.

W 2026 roku minimalna stawka godzinowa wynosi 31,40 zł, dlatego nawet preferencyjne zatrudnienie studenta nie może oznaczać dowolnego ustalenia stawki poniżej ustawowego minimum.

Po stronie przedsiębiorcy szczególnie ważne jest również bieżące reagowanie na zmiany statusu studenta. Jeżeli student kończy studia, zostaje skreślony z listy studentów albo zmienia swoją sytuację zawodową, zasady rozliczenia mogą się zmienić.

Dobrą praktyką jest przekazanie obsługi takich umów do biura rachunkowego, zwłaszcza gdy firma zatrudnia większą liczbę młodych osób. Pozwala to ograniczyć ryzyko błędnego naliczenia składek lub podatku.

Czy zatrudnienie studenta rzeczywiście się opłaca?

W 2026 roku student spełniający wszystkie warunki do zastosowania preferencji może być dla przedsiębiorcy jednym z mniej kosztownych sposobów pozyskania dodatkowego wsparcia. Wynika to przede wszystkim z braku składek ZUS i zdrowotnej przy określonej umowie zlecenia oraz możliwości zastosowania ulgi dla młodych w PIT.

Nie można jednak sprowadzać decyzji wyłącznie do rachunku „wynagrodzenie plus ZUS”. Firma powinna uwzględnić także czas wdrożenia, dostępność studenta, rotację, zakres odpowiedzialności oraz charakter powierzanych zadań. Student może być bardzo dobrym rozwiązaniem przy pracach administracyjnych, obsłudze klienta, prostych zadaniach analitycznych, sprzedaży czy wsparciu operacyjnym, ale nie każda funkcja będzie odpowiednia dla osoby pracującej w elastycznym wymiarze.

Najważniejszy wniosek dla przedsiębiorcy jest więc prosty: zatrudnienie studenta może być bardzo korzystne kosztowo, ale tylko wtedy, gdy firma prawidłowo rozpozna status zleceniobiorcy i zastosuje właściwe zasady podatkowe oraz ubezpieczeniowe.

W 2026 roku szczególnego znaczenia nabiera zatem nie samo pytanie „ile kosztuje student?”, lecz „czy w konkretnej sytuacji przedsiębiorca ma prawo zastosować wszystkie dostępne preferencje?”. To właśnie na tym etapie wsparcie księgowego lub specjalisty ds. kadr może uchronić firmę przed kosztownym błędem.